De zoo humain

De zoo humain in België

In de 19de en 20ste eeuw organiseerden tal van Westerse landen een wereldtentoonstelling. Het doel? De ‘vooruitgang’ aanschouwelijk maken, zowel op het gebied van industrie en commercie als op het gebied van kunst en cultuur.

Wereldtentoonstellingen waren gigantische pedagogische ondernemingen die de mensheid aanschouwelijk onderricht moesten verschaffen over de stand van de beschaving.

 Lieven de Cauter, ‘De panoramische blik’, in: De Panoramische Droom. Antwerpen en de wereldtentoonstellingen 1885, 1894 en 1930. Antwerpen, 1993, 39.  

België organiseerde in totaal maar liefst elf keer een wereldtentoonstelling. Het tonen van de vooruitgang gebeurde niet alleen door allerlei technische hoogstandjes aan het publiek te presenteren. Om verschillende redenen werden nagebouwde dorpen, bewoond door ‘authentieke’ bewoners afkomstig uit de overzeese koloniën, een populaire attractie op de wereldtentoonstellingen. 

 

De koloniale tentoonstellingen en de daarbijbehorende nagebouwde dorpen kaderden in het vooruitgangs- en beschavingsideaal dat sterk aanwezig was in het Europa van de 19de en 20ste eeuw. Door de bevolking uit de kolonie als ‘primitief’ en ‘wild’ te presenteren, kon een koloniale mogendheid de vooruitgang van het eigen land nog meer in de verf zetten. Daarnaast gebruikte men in België de koloniale tentoonstelling ook om het volk voor zich te winnen wat betreft de koloniale onderneming. 

Gazet van Antwerpen, 9 mei 1930. Onderschrift: “Terwijl het volk geld in het bassin werpt, duikelt een der negers in het twee meter diepe bassin om het geld op te halen. De mensen hebben plezier aan het zaakje. Hoe kan het ook anders, als men ziet hoe de heer Martougin en allen die hem omringen, daar zo smakelijk staan te lachen.”

(...) behalve het Koloniënpaleis, waarin Kongo artistiek, etnografisch, commercieel,... werd voorgesteld, waren er natuurlijk ook de inheemse dorpen, met een natuurgetrouwe nabootsing van de hutten.” (...) “De toeschouwer zou ondergedompeld worden in een exotisch bad, voornamelijk met de bedoeling hem langs het gevoel te winnen voor de koloniale zaak.

⎯ Wynants, (M), Van Hertogen en Kongolezen. Tervuren en de Koloniale Tentoonstelling 1897, Tervuren, 1997, 92-93. 

BLIJF OP DE HOOGTE

Schrijf je in voor onze nieuwsbrief

Action Zoo Humain

Nieuwpoort 31-35

9000 Gent

België

  • Facebook
  • Instagram
  • Twitter
  • Vimeo

© 2018 by Action Zoo Humain. Proudly created with Wix.com